"Potępiam ustrój kapitalistyczny jako ustrój niechrześcijański"

We wspomnieniach socjalisty Bolesława Drobnera znajdujemy informację o przemówieniu księdza Kajetana Izydora Wysłoucha ("Antoniego Szecha") w początkach Rewolucji na ziemiach polskich. Kajetan Wysłouch był postępowym działaczem społecznym, ideologiem ruchu chłopskiego, twórcą programu nielegalnego Związku Młodej Polski Ludowej. Hierarchia kościelna krytycznie podchodziła do jego inicjatyw, próbowała go skłonić do zaprzestania działalności. W 1908 r. Wysłouch został wydalony z klasztoru w Nowym Mieście, zaraz potem wystąpił ze stanu duchownego.

Polski Związek Ludowy a Edward Abramowski

W 1904 r., tuż przed wybuchem Rewolucji, powstaje postępowa organizacja chłopska - Polski Związek Ludowy. Działalność PZL inspirowana jest między innymi myślą socjalisty Edwarda Abramowskiego, teoretyka spółdzielczości:

"Istotny wpływ na ideologię Polskiego Związku Ludowego wywierał Edward Abramowski. Działacze PZL wydali w kwietniu 1905 r. popularną wówczas jego pracę pt. Zmowa powszechna przeciwko rządowi.

"Rolnik i robotnik są dziećmi jednej ojczyzny"

Fragment tekstu "Pług i młot" z pisma Polskiego Związku Ludowego pt. "Głos Gromadzki" (nr 4 z 1906 r.), mówiący o solidarności między pracownikami fabryk a chłopami i służbą folwarczną:

"Kiedy rewolucja uderzyła w swoje dzwony, aby do walki powołać każdą uciśnioną duszę, pierwszym, który stanął w szeregu, był robotnik fabryczny. On krwią zrosił ulice wszystkich miast i miasteczek, wszystkich osad […]

Ożywienie polityczne chłopów - Polski Związek Ludowy

"Na skutek narastania ruchu rewolucyjnego w 1904 r. w Królestwie Polskim nastąpiło ożywienie polityczne chłopów. Jesienią 1904 r. chłopi żądali przywrócenia języka polskiego w szkole i gminie oraz odmawiali płacenia podatków. Pod wpływem tych wydarzeń grupa działaczy dawnego Koła Oświaty Ludowej ze Stefanem Julianem Brzezińskim, Wacławem Piotrowskim, Zygmuntem Nowickim, Ludwikiem Sudą, Karolem Klimkiem wraz z kilkoma wtajemniczonymi chłopami dnia 18.XI.1904 r. założyła tajną organizację pod nazwą Polski Związek Ludowy (PZL).

PechaKucha, czyli pogawędka o Rewolucji

19 stycznia 2013 roku w klubie Bajkonur odbyła się 10 edycja imprezy PechaKucha. Czym jest PechaKucha? Tak piszą organizatorzy:

"To impreza organizowana w 650 miastach na całym świecie. Jej pomysłodawcami są architekci Astrid Klein i Mark Dytham z Klein Dytham Architecture w Tokio. To rodzaj nieformalnego spotkania, na którym zaprezentować może się każdy, kto ma coś ciekawego do powiedzenia - wiek, status zawodowy czy materialny są bez znaczenia - liczy się inwencja!

PechaKucha ma charakter otwarty i niekomercyjny, ma być okazją do spotkań ludzi twórczych, do pokazania ciekawych projektów szerszej publiczności i swobodnej wymiany myśli."

Słowo o Franciszku Joachimiaku

W numerze 75 kwartalnika historycznego "Karta" pt. "Łódź czterech dekad" czytamy o Rewolucji 1905 roku. Opublikowano w nim fragmenty wspomnień Franciszka Joachimiaka, ale nie poinformowano kim jest ta osoba. Można się było domyślić, że w 1905 roku Franciszek był po prostu zrewolucjonizowanym robotnikiem.

Okazuje się, że w trakcie Rewolucji był w składzie zarządu dzielnicowego i aktywu Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy w dzielnicy Górna. Kierownikiem dzielnicy w 1905 roku był Stanisław "Andrzej" Pestkowski, a w 1906 r. Antoni Krajewski. Pozostałymi członkami zarządu i aktywu byli: N. Ogiński ("Niklowy"), Ciach ("Mały"), L. Ogiński ("Japończyk"), Julian Eberhard ("Góra", zamordowany przez bojówkę Narodowego Związku Robotniczego), Zofia Nürnberg ("Irena"), Zaręba ("Poeta"), Jan Kusociński ("Brodaty"), Stanisław Michalski i Stanisław Barański.

O trudach działalności SDKPiL w Łodzi na początku Rewolucji 1905 roku

W roku 1904 r. liczne aresztowania niemal rozbiły Socjaldemokrację Królestwa Polskiego i Litwy. Gdy zbliżał się rok 1905, w szeregach SDKPiL w Łodzi działało jedynie kilkadziesiąt osób. Gdy wybuchła Rewolucja, na przełomie stycznia i lutego 1905 r. partia liczyła już ok. 120 członków. We wspomnieniach działacza Stanisława Pestkowskiego czytamy o ciągłych kłopotach organizacyjnych partii: