Charakter patriotyzmu polskiego

Iza Moszczeńska w początkach Rewolucji 1905 roku publikuje w krakowskiej „Krytyce” ciekawy komentarz pt.  „Psychologia i technika obecnej rewolucji”, oto fragmenty:

Charakter naszego patriotyzmu polskiego [...] był to nieustający płacz i modlitwa nad grobem matki-ojczyzny i jej bohaterskich obrońców. Wszystkie nasze pieśni narodowe były płaczem, modlitwą - wielkim krzykiem boleści zrywającym się ku niebu rozdzierającą skargą, błagalnym wznoszeniem rąk do Przedwiecznej Sprawiedliwości.

Daszyński: demonstracja w Krakowie w 1905 r.

Dziś mija 148. rocznica urodzin Ignacego Daszyńskiego, wybitnego polityka socjalistycznego, lidera Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego i PPS, premiera rządu lubelskiego z 1918 r. i marszałka Sejmu w międzywojniu.

Daszyński nie brał udziału w Rewolucji 1905 roku w Królestwie Polskim, krytycznie oceniał zarówno strajki generalne jak i działalność Organizacji Bojowej PPS. Dał temu wyraz w swoich pamiętnikach. Bez względu na ocenę Rewolucji, jej wybuch doprowadził do szeregu zmian w zaborze austriackim, m.in. reformy ordynacji wyborczej w 1907 roku.

Na początku 1905 roku w Galicji odbyły się demonstracje solidarnościowe z ruchem rewolucyjnym z Królestwa Polskiego, pisze o nich Daszyński:

Zaduszki Rewolucyjne - relacja

W sobotę 25 października odbyły się Zaduszki Rewolucyjne, w ramach Dziadów Staropoleskich, święta dzielnicy Polesie. Udaliśmy się na Stary Cmentarz w Łodzi odwiedzić groby uczestników i uczestniczek Rewolucji 1905 roku.

Odwiedziliśmy następujące groby: Aleksego Rżewskiego, Aleksandra i Alicji Napiórkowskich, Piotra Kona, trzy mogiły zbiorowe oraz groby ofiar walk bratobójczych.

Konkurs - książki do wygrania!

Ogłaszamy konkurs, w którym do wygrania są trzy książki “Polscy terroryści” Wojciecha Lady, ufundowane przez wydawnictwo Znak Horyzont.

Jak wygrać książkę?

Prosimy o podanie uczestników i uczestniczek Rewolucji 1905 roku, z kręgów socjalistycznych, ludowych, spółdzielczych, którzy/które są patronami/patronkami łódzkich ulic, instytucji itp.

Osoby z największą liczbą trafień otrzymają książki!

Odpowiedzi proszę nadsyłać do poniedziałku, 20 października. Jak? Można je opublikować w komentarzu lub przesłać na adres e-mail rewo1905@gmail.com

Przy okazji, zachęcamy osoby z Łodzi i okolic do uczestnictwa w rozmowie z Wojciechem Ladą w Świetlicy Krytyki Politycznej w Łodzi, które odbędzie się 21 października,we wtorek, o godzinie 18.00; ul. Piotrkowska 101 (w bramie - lewa oficyna, I piętro). Szczegóły na Facebooku.

Samosądy na wsi

Poruszenie na wsi – samosądy w powiecie krasnostawskim:

"Na skutek wstrząsu psychicznego, jakiego doznała ludność gminy łopiennickiej w okresie ostatnich wypadków politycznych na terenie powiatu i całego kraju, oraz ruchów socjalnych, przejawiających się w tym czasie w postaci strajków rolnych służby folwarcznej, żądza czynu i zmiany, jakiej pełna była wieś, zaczęła się wyładowywać w tym, co było najbliższe i najbardziej doskwierało w codziennym życiu. Wieś postanowiła pozbyć się plagi panoszącego się złodziejstwa, które od lat kwitło bezpiecznie pod skrzydłami pozostających z nim w zmowie «strażników» moskiewskich.

"Wejrzeć w świat, w życie bieżące"

Rewolucja 1905 roku była wydarzeniem kluczowym dla polskiego ruchu ludowego na terenach zaboru rosyjskiego, w którym od upadku Powstania Styczniowego panował brak swobód politycznych. Janusz Gmitruk w tekście "Geneza powstania ruchu ludowego i miejsce Siewby w dorobku prasowym ludowców przed I wojną światową" pisze o rewolucyjnym ożywieniu na wsi:

"Niech żyje Polska Ludowa"

Janusz Wojtasik w książce "Idea walki zbrojnej o niepodległość Polski 1864-1907" pisze o narodzinach świadomości politycznej chłopów i działalności ruchu ludowego w trakcie Rewolucji:

"W Królestwie [Polskim] na przebudzenie polityczne mas chłopskich wpłynęły odezwy, ulotki i broszury partii robotniczych, zwłaszcza PPS, która utworzyła specjalny Wydział Wiejski dla prowadzenia roboty rewolucyjnej na wsi. Ogromne znaczenie w tej materii miała słynna broszura Edwarda Abramowskiego «Zmowa powszechna przeciw rządowi». Abramowski, działacz społeczny, filozof, socjolog i psycholog, współtwórca Związku Zagranicznego Socjalistów Polskich i PPS, zerwawszy wcześniej z socjalistami zbliżył się do ruchu ludowego. W broszurze swej wzywał ogół mieszkańców do «zmowy» przeciwko zaborcy w imię walki o «wolność Polski i wolność każdego człowieka w Polsce».