Zaduszki Rewolucyjne - relacja

W sobotę 25 października odbyły się Zaduszki Rewolucyjne, w ramach Dziadów Staropoleskich, święta dzielnicy Polesie. Udaliśmy się na Stary Cmentarz w Łodzi odwiedzić groby uczestników i uczestniczek Rewolucji 1905 roku.

Odwiedziliśmy następujące groby: Aleksego Rżewskiego, Aleksandra i Alicji Napiórkowskich, Piotra Kona, trzy mogiły zbiorowe oraz groby ofiar walk bratobójczych.

Tęsknota do Łodzi

Wiersz Aleksego Rżewskiego „Tęsknota do Łodzi”. Rżewski napisał go po ucieczce z Syberii, przebywając na emigracji we Francji. Na Syberię został zesłany za działalność w Organizacji Bojowej Polskiej Partii Socjalistycznej podczas Rewolucji 1905 roku.

Hołd bojownikom walki z caratem

Notka pt. Hołd bojownikom walki z caratem w powiecie łódzkim z księgi pamiątkowowej pt. Dziesięć lat odrodzonej Polski niepodległej w życiu powiatu łódzkiego z 1928 r., mówiąca o przeniesieniu prochów uczestników Rewolucji z Bełdowa na Polesie Konstantynowskie w Łodzi:

Zesłańcy na Sybir

Pismo Panorama, nr z 26.10.1924 r. Notka pt. Przed wyjazdem na Sybir. Z krwawych dni 1905 roku, czytamy w niej:

"Cmentarz przemocą grzebanej wolności"

W artykule Stanisława Rachalewskiego pt. Campo Santo Łodzi. Wczoraj a dziś łódzkich cmentarzy chrześcijańskich, z Dziennika Zarządu Miejskiego w Łodzi, znajdujemy informację o cmentarzu, który rozpościerał się tajemniczo na terenach swegoczesnego lasu miejskiego przy szosie Konstantynowskiej - m.in. tam, gdzie stoi obecnie Pomnik Czynu Rewolucyjnego:

"Za napad kozactwa i krwawą masakrę bezbronnego tłumu zawrzała protestem Łódź robotnicza"

Aleksy Rżewski, działacz Polskiej Partii Socjalistycznej i pierwszy prezydent Łodzi w II RP, zawarł w swoich wspomnieniach "W walce z przemocą" opis walk barykadowych w czerwcu 1905 roku. Było to tzw. Powstanie Łódzkie, którego rocznicę obchodzić będziemy 22 czerwca (patrz: Obchody Powstania Łódzkiego).

Aleksy Rżewski o pracy w przędzalni łódzkiej

Przedrewolucyjna Łódź ze wspomnień Aleksego Rżewskiego, pierwszego prezydenta Łodzi II RP, bojowca i działacza PPS:

"Od 12 roku pracowałem już w jednej z przędzalni łódzkich i na własnej skórze poznałem dolegliwości ustroju kapitalistycznego, a więc: niska płaca, 12 godzinny dzień roboczy, praca ponad siły, niedostatek w domu, ciasne mieszkanie, w którym musiało się pomieścić osiem osób, słowem, życie zwykłe proletariusza łódzkiego, wytwarzającego miliony dla krezusów bawełnianych."

Źródło: Aleksy Rżewski, "Za wolność i lud".

Źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe